گزارش تورم خرداد ۱۴۰۵ تنها یک مجموعه عدد و رقم نیست؛ روایتی از جهش بیسابقه قیمتها، کوچکتر شدن سفره خانوارها و ورود اقتصاد ایران به مرحلهای است که میتوان آن را «هشدار قرمز معیشتی» توصیف کرد.
گزارش اخیر بانک مرکزی و مرکز آمار ایران از وضعیت شاخص قیمت مصرفکننده در اردیبهشت امسال نشان داد که پیشبینی قبلی کارشناسان برای ظهور اَبَرتورم در اقتصاد ملی محقق شده است و اینک در ابتدای مسیر تشدید این وضعیت بحرانی هستیم.
طبق شواهد آماری و تحلیل برخی کارشناسان، موج گرانی های اخیر، پیش از شروع تنش های نظامی و با تغیر سیاست ارزی در زمستان سال گذشته آغاز شد و جنگ آتشی بود که به انبار باروت تصمیمات اقتصادی رسید.
در شرایطی که اقتصاد با فشارهای ناشی از تحریم، بیثباتی و الزامات یک اقتصاد جنگی مواجه است، تعیین نرخ سود بانکی به یکی از حساسترین تصمیمهای سیاستگذاری تبدیل میشود. در چنین فضایی، سیاستگذار باید میان مهار تورم، حفظ ثبات پولی و جلوگیری از آسیب به تولید تعادل برقرار کند؛ تعادلی که نه با سرکوب شدید نرخ سود و نه با آزادسازی کامل آن حاصل میشود.
تورم یکی از مهمترین چالشهای اقتصادی هر کشور است، اما وقتی کشور در شرایط بحران، جنگ و محاصره اقتصادی قرار دارد، مهار آن به مراتب پیچیدهتر و دشوارتر میشود.
گزارشها نشان میدهد افزایش هزینه انرژی، حملونقل و بیمه موجب شکلگیری موج تازهای از تورم وارداتی شده و کارایی سیاستهای سنتی پولی را کاهش داده است؛ وضعیتی که به گفته کارشناسان، خطر سرایت بحران به نظام مالی و تشدید ریسک رکود تورمی در اقتصاد جهانی را افزایش میدهد.
مرکز آمار ایران اعلام کرد که شاخص قیمت مصرفکننده در اسفند ۱۴۰۴ نسبت به ماه قبل ۵.۶ درصد افزایش یافته است. همچنین، تورم سالانه در این ماه به ۷۱.۸ درصد رسیده و در ۱۲ ماه منتهی به اسفند، افزایش ۵۰.۶ درصدی را نسبت به دوره مشابه سال قبل نشان میدهد.
وقتی سرمایه بانکها توان جذب زیان را ندارد، فشار آن به تورم و معیشت مردم منتقل میشود؛ مسئلهای که امروز به یکی از چالشهای اصلی نظام بانکی تبدیل شده است.
رئیس کمیسیون ویژه جهش و رونق تولید مجلس گفت: جمعآوری نقدینگیهای موجود و هدایت آنها به سمت تولید، میتواند نقش مهمی در مهار تورم و رشد اقتصادی ایفا کند.
در جامعهای که فشارهای اقتصادی، معیشت بسیاری از خانوارها را با دشواریهای جدی روبهرو کرده و افزایش هزینههای زندگی، توان مالی شهروندان را محدود ساخته است، نیکوکاری همچنان بهعنوان یکی از جلوههای پایدار همبستگی اجتماعی ادامه دارد.