سالمندان

کاهش چشمگیر نرخ رشد جمعیت در ایران به مرحله‌ای بی‌سابقه رسیده است، به طوری که در برخی استان‌ها، آمار مرگ و میر از آمار تولد فراتر رفته و این وضعیت به “سیاه‌چاله جمعیتی” تعبیر می‌شود. پیش‌بینی‌ها حاکی از آن است که رشد جمعیت در ۱۵ سال آینده به صفر خواهد رسید.
معاون توانبخشی سازمان بهزیستی کشور اعلام کرد که پیش‌بینی می‌شود ایران تا سال ۱۴۳۰ به سالمندترین کشور منطقه تبدیل شود. وی همچنین از اجرای برنامه غربالگری سلامت برای زنان سرپرست خانوار خبر داد و افزود که در حال حاضر ۹۷ درصد افراد دارای معلولیت تحت پوشش حمایتی خانواده‌های خود قرار دارند.
شهرام احمدپور، معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار قزوین در رویداد ملی جمعیت با شعار ایران جوان، بالندگی امروز، اقتدار فردا، با تأکید بر اهمیت راهبردی جمعیت در توسعه کشور اظهار کرد: جمعیت مهم‌ترین مؤلفه سرمایه و مدیریت ملی هر کشور است و نیروی انسانی، پایه و اساس قدرت، پیشرفت و اقتدار به شمار می‌رود.
در زمان‌های اضطراری و جنگ، سالمندان به‌دلیل ضعف جسمی، بیماری‌های زمینه‌ای، محدودیت‌های حرکتی، مشکلات بینایی و شنوایی و وابستگی به داروها، از آسیب‌پذیرترین اقشار جامعه محسوب می‌شوند؛ بنابراین تدوین و اجرای راهکارهای ویژه برای ایمنی و مراقبت از آن‌ها امری حیاتی است.

یک گزارش اخیر در استرالیا در مورد مصرف آنتی‌بیوتیک و مقاومت دارویی، نشان داد که تجویز نامناسب این داروها، از جمله تجویز نزدیک به زمان جراحی یا مصرف طولانی‌مدت در مراکز سالمندان، منجر به کاهش اثربخشی آنتی‌بیوتیک‌ها شده است.

تحقیقات جدید نشان می‌دهد برخی ویژگی‌های شخصیتی مانند استقلال فکری، کنجکاوی و کمتر موافق بودن می‌توانند مغز سالمندان را در برابر نشانه‌های آلزایمر محافظت کنند. این پژوهش، دیدگاه تازه‌ای درباره پیشگیری از زوال عقل و اهمیت برنامه‌های شخصی‌سازی‌شده برای سلامت مغز ارائه می‌دهد.
دکتر دنا فیروزآبادی، متخصص داروسازی بالینی، با هشدار درباره تداخل وارفارین با برخی آنتی‌بیوتیک‌ها، مسکن‌های ضدالتهاب و مکمل‌های گیاهی، تأکید کرد که بیماران به ویژه سالمندان باید پیش از مصرف هر داروی جدید با پزشک یا داروساز مشورت کنند و آزمایش INR خود را به‌صورت منظم انجام دهند.
دکتر مجید فولادیان، رئیس دبیرخانه شورای ملی سالمندان کشور، با اشاره به نرخ بالای درگیری سالمندان در ایران، هشدار داد که این بحران پنهان نه تنها به جمعیت سالمندان مربوط می‌شود، بلکه انرژی نیروی فعال جامعه را کاهش داده و ساختار اجتماعی را تحت فشار قرار می‌دهد. وی همچنین چهار سناریوی محتمل برای آینده سالمندان ایران تا سال ۱۴۳۰ ارائه کرد.
تعادل بدن فقط به قدرت پاها مربوط نمی‌شود؛ مغز، گوش داخلی، چشم‌ها و عضلات همگی در حفظ ثبات نقش دارند. با افزایش سن یا مصرف برخی داروها، این هماهنگی به‌هم می‌ریزد و خطر زمین‌خوردن افزایش می‌یابد؛ اما خبر خوب این است که تعادل، مهارتی قابل تمرین و بازآموزی است.
پژوهشگران دانشگاه پزشکی لودز لهستان در یک بررسی گسترده نشان دادند که مصرف غذاهای غنی از نیترات طبیعی، به‌ویژه آب چغندر، می‌تواند به بهبود استقامت بدنی، افزایش کارایی عضلات و حمایت از روند پیری سالم، به‌خصوص در افراد کم‌تحرک و سالمندان کمک کند.
معاون بهداشت دانشگاه علوم پزشکی گلستان هشدار داد: کودکان، سالمندان، بیماران مزمن و زنان باردار بیشترین آسیب‌پذیری را در برابر آنفلوانزا دارند و نوع شایع این فصل H1N1 است. وی بر رعایت بهداشت تنفسی، استفاده از ماسک و دریافت واکسن برای گروه‌های پرخطر تأکید کرد.
اگر بلند شدن از صندلی برایتان دشوار شده یا بالا رفتن از پله‌ها شما را سریع خسته می‌کند، ممکن است مشکل از سن نباشد، بلکه بدن شما در حال ارسال پیام‌های هشدار درباره کمبود مواد مغذی حیاتی است. متخصصان می‌گویند ضعف پاها در بسیاری از افراد بالای ۵۰ سال نتیجه کمبود هشت ماده مغذی کلیدی است؛ موادی که هرکدام بخش خاصی از عملکرد عضلات، اعصاب و مفاصل را کنترل می‌کنند.
در مراسم بزرگداشت روز جهانی معلولان، سیدجواد حسینی با تأکید بر اینکه «دسترسی‌پذیری، حق مسلم افراد دارای معلولیت است»، از آمار نگران‌کننده مناسب‌سازی ساختمان‌ها، افزایش یارانه مراکز بهزیستی و برنامه‌های جدید برای تقویت خدمات‌رسانی به معلولان و سالمندان خبر داد. همچنین نشان طلایی مناسب‌سازی به مؤسسه خیریه بهشت امام رضا(ع) اهدا شد.
نتایج چند پژوهش در ایران نشان می‌دهد تا ۷۵ درصد سالمندان نوعی از بی‌توجهی را تجربه کرده‌اند؛ بارزترین و پنهان‌ترین شکل سالمندآزاری در کشور.
داده‌های سازمان ملل نشان می‌دهد نرخ باروری در سال ۲۰۲۵ به ۱.۶ فرزند به ازای هر زن رسیده است. همچنین، بر اساس گزارش‌های سازمان ملل، پیش‌بینی می‌شود تا سال ۲۰۲۵ حدود ۲۷ درصد از جمعیت کشور سالمند باشند. داده‌هایی که حکایت از خطر پیری جمعیت دارند. از سوی دیگر، فشار صندوق‌های بازنشستگی بر روی دولت حتی در زمان فعلی، بیش از پیش خطر عواقب پیری جمعیت را تشدید می‌کند. کاهش تعداد بیمه‌پردازان و سیاست‌های نادرست در حوزه جمعیت و صندوق‌های بازنشستگی، می‌تواند تجربه تلخ کشور یونان را به دنبال داشته باشد.
امیرحسین احسنی، متخصص گوش، گلو و بینی، با اشاره به شیوع پیرگوشی در سالمندان، هشدار داد که کاهش شنوایی از نوع حسی عصبی می‌تواند ارتباطات اجتماعی و کیفیت زندگی آنان را تحت تأثیر قرار دهد. وزوز گوش و اختلال در فهم گفتار از مهم‌ترین نشانه‌های این وضعیت هستند که ممکن است زمینه‌ساز انزوا و مشکلات روانی شوند.
علیرضا رئیسی، معاون بهداشت وزارت بهداشت، در بیستمین سمینار تازه‌های استئوپورز اعلام کرد که با اجرای طرح ادغام برنامه ملی کنترل پوکی استخوان در نظام مراقبت‌های اولیه سلامت، خدمات پیشگیری، تشخیص زودهنگام و درمان پوکی استخوان در خانه‌های بهداشت و پایگاه‌های سلامت ارائه می‌شود تا دسترسی عادلانه مردم به خدمات مرتبط افزایش یافته و از بروز شکستگی‌های ناشی از استئوپورز پیشگیری شود.
مدیرکل دفتر مدیریت بیماری‌های غیرواگیر وزارت بهداشت از آغاز پویش ملی سلامت استخوان و عضلات همزمان با هفته جهانی پوکی استخوان خبر داد و تأکید کرد که نیمی از زنان بالای ۵۰ سال کشور به این بیماری خاموش مبتلا هستند.
سازمان آگهی های پُرسون