قیمت بنزین

اجرای طرح اصلاح قیمت بنزین که قرار بود از ۱۵ آذر عملی شود، به تعویق افتاد. شواهد نشان می‌دهد فقدان فرماندهی واحد اقتصادی، چندگانگی در مراجع تصمیم‌ساز و ارائه روایت‌های متفاوت از سوی نهادهای اجرایی، از عوامل اصلی سردرگمی این طرح به شمار می‌رود. از نظر کارشناسان، اثر کاهشی این سیاست بر مصرف بسیار محدود است و ابهامات اجرایی آن زمینه‌ساز بی‌نظمی در محاسبات اقتصادی می‌شود.

در آستانه آغاز یکی از بزرگ‌ترین تغییرات بنزینی سال‌های اخیر، طرح سه‌نرخی شدن سوخت وارد مرحله اجرا می‌شود؛ تغییری که جزئیات آن به‌تدریج روشن شده اما همچنان پرسش‌ها و ابهام‌های مهمی درباره نحوه سهمیه‌بندی و گروه‌های مشمول در افکار عمومی مطرح است.

طرح اخیر دولت برای افزایش قیمت بنزین با وجود تمام معایبی که دارد و از جمله اینکه ممکن است به سهمیه‌فروشی درجایگاه‌های سوخت منجر شود و تاثیر چندانی هم در جلوگیری از قاچاق سوخت نداشته باشد، اما در مجموع با توجه به شرایط اقتصادی دولت و کسری بودجه هنگفت، قابل درک است.

مسئله بنزین، نه یک میراث بلکه یک درد گران و بیماری مهلک است که باید سال‌ها و دهه‌ها پیش علاج می‌شد، اما نشد. دولت آقای پزشکیان، یا شهامت به خرج داده است و یا چاره‌ای ندارد که دست به این کار می‌زند.

از تصمیم بنزینی دولت حمایت‌ کنیم، حتی اگر بخشی‌ از آن را نمی‌پسندیم.

با توجه به ارزش پول ملی، آیا افزاش قیمت یک لیتر بنزین از سه هزار تومان به پنج هزار تومان بازدارندگی ایجاد می‌کند؟ من فکر می‌کنم پاسخ منفی است و چنین اتفاقی رخ نمی‌دهد.

چندی پیش مقامات دولتی اعلام کرده‌اند سهمیه ارزی دولت طبق قانون بودجه برای واردات بنزین تمام شده و دولت دیگر ارزی برای واردات بنزین ندارد. این مطلب در همان ابتدای پائیز یعنی پایان ۶ماهه اول سال اعلام شد.

سخنگوی دولت با تشریح جزئیات تصمیم تازه درباره نرخ سوم بنزین اعلام کرد خودروهای صفر و نوشماره از نیمه آذر سهمیه نخواهند داشت و تمام درآمد حاصل از نرخ جدید، مستقیماً برای تقویت معیشت مردم و کالاهای اساسی هزینه می‌شود.

سخنگوی صنف جایگاه‌های سوخت کشور گفت: پس از عرضه بنزین سوپر وارداتی در بورس و خرید حدود ۳۰۰ هزار لیتر توسط شرکت‌های توزیع کننده، شمارش معکوس برای عرضه طی هفته های آتی آغاز شده است.

طرح آزمایشی سوخت‌گیری بدون کارت سوخت و استفاده از QR در برخی جایگاه‌ها آغاز شده، اما کارشناسان می‌گویند اجرای کامل این طرح بدون توجه به ضعف زیرساخت‌های اینترنتی، امکان افزایش صف‌ها، اختلال در سوخت‌رسانی و حتی تغییرات احتمالی در قیمت بنزین با ابهام‌های جدی روبه‌روست.

سخنگوی اتحادیه جایگاه‌داران اعلام کرد عرضه سوخت وارداتی از دوم آذر در بورس انرژی آغاز می‌شود؛ قیمت پایه حدود ۶۵ هزار و ۸۰۰ تومان تعیین شده‌است.

مالک شریعتی عضو کمیسیون انرژی مجلس با رد ایده‌های افراطی در حوزه قیمت‌گذاری سوخت تاکید کرد که افزایش شدید نرخ بنزین نه منطقی است و نه قابل اجرا.

سرانجام پس از کش و قوس‌های فراوان و بیش از ۲ ماه چشم انتظاری، تعرفه عرضه بنزین ویژه وارداتی در بورس کالا مشخص و اعلام شد تا روند عرضه این نوع سوخت که بی ارتباط به بنزین داخلی است، آغاز شود. بازار جدیدی که قرار نیست عرصه را بر بنزین یارانه ای تنگ کند.

اجرای طرح سه‌نرخی شدن بنزین بدون تغییر در سهمیه و قیمت یارانه‌ای، تنها با افزایش جزئی نرخ کارت سوخت جایگاه‌ها، نقطه‌عطفی در مدیریت هوشمندانه انرژی و حمایت پایدار از مردم است.

به گفته سخنگوی صنف جایگاهداران، بنزین سوپر وارداتی روز گذشته با نرخ پایه ۶۵ هزار و ۸۰۰ تومان در بورس کشف قیمت شد؛ نرخی که با افزودن هزینه حمل از بنادر تا جایگاه، حق‌العمل جایگاه و ۱۳ درصد مالیات ارزش افزوده، قیمت نهایی آن هنگام عرضه رسمی اعلام می‌شود.

ضرغامی به خبر افزایش قیمت بنزین واکنش نشان داد و نوشت: جامعه‌ی ما در شرایطی است که به دلیل فشار‌های سنگین معیشتی، نیاز به باربرداری دارد، نه بارگذاری.

فاطمه مهاجرانی سخنگوی دولت در پاسخ خبرنگار گفت: سهمیه‌های بنزین هیچ تغییری نخواهند داشت؛ نه در قیمت و نه در حجم. طبیعتاً ۶۰ لیتر بنزین ۱۵۰۰ تومانی و ۱۰۰ لیتر بنزین ۳۰۰۰ تومانی برای افراد طبق روال گذشته واریز خواهد شد.

در سال ۱۴۰۳ هزینه یارانه بنزین به سطحی رسیده است که ساختار مالی دولت را به‌طور مستقیم تحت تأثیر قرار می‌دهد. شرکت ملی پالایش و پخش اعلام کرده است که یارانه بنزین در این سال به رقم ۱۶۸۰ هزار میلیارد تومان رسیده است.

یک کارشناس انرژی گفت: مزیت سه نرخی شدن بنزین آنکه کسانی که بیشتر از حد استاندارد مصرف می‌کنند و در دهک‌های بالای جامعه قرار می‌گیرند با نرخی نزدیک تر به نرخ واقعی بنزین را مصرف می کنند.