یادداشت‌ها

دولت می‌توانست منابع آزادراه غدیر را در امور جاری هزینه کند تا بلکه فشار روزمره را کاهش دهد، ولی به هر صورت آن را انجام دادند تا اقدامی اساسی و زیربنایی انجام شده باشد.

نایب رییس پیشین مجلس با 12 سال سابقۀ نمایندگی مستمر و شهره به اظهار نظر صریح و بی‌لکنت، برای انتخابات ریاست جمهوری 1400 اعلام نامزدی کرده است. کاندیداتوری‌یی که هم می‌تواند چالشی برای حاکمیت، شورای نگهبان و اصلاح‌طلبان باشد و هم البته فرصتی برای هر سه. یادداشت حاضر این چالش‌ها و فرصت‌ها را برمی‌رسد.

ما برای رسیدن به حقوق کشور خود نه تنها در گام‌های هسته‌ای که در ابعاد سیاسی هم باید جبهه‌های جدید باز کنیم و افکار عمومی جهان را متوجه رنجی کنیم که تحریم‌های امریکا خصوصا در دوران کرونا متوجه ایرانیان کرده است. به نظر می‌رسد فشار سیاسی بر دولت بایدن موثر خواهد شد، درست برخلاف دولت ترامپ که هیچ فشاری را نمی‌پذیرفت و پیگیر پیروزی بزرگ و قاطع بود.

علی ربیعی در یادداشتی نوشت، در حالی که در چند ماه آینده دولت دوازدهم به پایان راه خود خواهد رسید، تصویب یا عدم تصویب لوایح مرتبط بـــا «اف‌ای‌تی‌اف» می‌تواند تأثیرات ماندگاری بر موفقیت دولت آینده یا در داشتن شروعی پرشتاب یا متزلزل و لنگان سهم داشته باشد.

شروع دوران فعالیت بانک‌های خصوصی در اقتصاد ایران با این استدلال همراه بود که حضور بخش خصوصی در این حوزه به رونق و شکوفایی اقتصاد و تحرک بیشتر شبکه بانکی در سایه رقابت منتهی خواهد شد و از سوی دیگر، مقدمات کاهش حضور دولت در میدان اقتصاد را فراهم خواهد کرد.

پاشنه‌آشیل اصلاح‌طلبان چهره‌هایی‌اند که صرفا برای حفظ ثروت و قدرت در پی استمرار اصلاحات هستند و بدنامی‌ آنان بیش‌از‌پیش با درشت‌نمایی این چهره‌ها در نزد مردم باورپذیر می‌شود. وقت آن رسیده که اصلاح‌طلبان حتی به قیمت شکست در انتخابات راه خود را از این دست اصلاح‌طلبان جدا کنند. هر اتحادی الزاما سازنده نیست؛ به‌ویژه اتحادی که بر مبنای اصولی مشترک شکل نگرفته باشد.

توافق مهم غیرمعاهده‌ای برجام هنوز به‌رغم خسارات و آسیب‌های متعددی که از سوی برخی اعضای بدعهد و ادا به آن وارد شد، به علاوه نزاع و مشاجره‌های حقوقی و سیاسی، منشأ آثار گوناگونی است. قراردادی که به درستی و برخلاف اصل حسن‌نیت که در متن آن مکرر به آن اشاره شده، اجرا نشد و حُسن نیتی هم از سوی همان اعضای بدعهد و ادا نسبت آن روا نگردید.

یکی از متداول‌ترین پرسش‌های چند ماه گذشته این است که بعد از احیای احتمالی برجام چه شرایطی متوجه اقتصاد ایران و نظم و نظام بازارها خواهد شد؟ واقعیت این است که اقتصاد ایران سال‌هاست منتظر تحولات برآمده از متغیرهای پیرامونی است. به گونه‌ای که این انتظار و تعلیق به یکی از ویژگی‌های اقتصاد ایران بدل شده است. قبل از امضای برجام، مدت‌ها، اقتصاد ایران در انتظار امضای برجام روزگار می‌گذراند.

با بازگشت آمریکا به برجام، زمینه برای جذب سرمایه‌گذاری خارجی، ایجاد کانال‌های مالی نقل ‌و انتقال سرمایه در بازارهای مالی بین‌المللی که در چند سال گذشته با چالش‌های جدی مواجه شده بودند، فراهم می شود که این موضوع برای اقتصاد ایران بسیار حیاتی است.

مالیاتی که هفته گذشته به تصویب رسید، بدون آنکه ذره‌ای ریسک مالیاتی برای احتکار مسکن به وجود بیاورد، «اقلیت بی‌اثر روی قیمت‌ها» در بازار ملک را هدف قرار داده است نه «بانیان اصلی احتکار و نابسامانی وضعیت فعلی» را.

اگر کشور و اقتصاد آن هر چه زودتر به یک شرایط نسبی بازگشت به برجام دست یابد، می‌تواند نقطه نجاتی برای اقتصاد ایران باشد؛ چرا که اگر بازارها از جمله بازار ارز احساسش بر این باشد که یک دوره طولانی مذاکرات بدون هیچ گشایشی در پیش است، باز هم دچار تلاطماتی که در ماه‌های گذشته تجربه کردیم خواهد شد و این تلاطمات می‌تواند اثر فزاینده‌ای روی تورم و نرخ بیکاری داشته باشد و نرخ رشد اقتصادی ما را نیز به سمت کمینه‌های خود پیش ببرد.

بازار قیمت همه چیز را می‌داند، اما ارزش هیچ چیز را نمی‌داند.» شاید این عبارت در ابتدا بسیار عجیب به نظر برسد، زیرا عامه مردم قیمت را با ارزش یکی می‌پندارند و معتقدند هر آنچه ارزش بیشتری دارد، حتما قیمت بالاتری هم خواهد داشت.

تفاهم با ایالات‌متحده آمریکا چه تاثیری بر چشم‌انداز توسعه اقتصادی کشور دارد؟ این روزها یکی از دلمشغولی‌های جدی فعالان اقتصادی کشور این است که در صورت شکل‌گیری مجدد توافق بین ایران و آمریکا و گشوده شدن فضای ارتباطات و تجارت بین‌المللی برای اقتصاد ایران، شاهد چه تحولاتی در عرصه تولید و تجارت خواهیم بود و در صورت ادامه مسیر فعلی اقتصاد ایران به کجا خواهد رفت؟

یادداشت/ کشف پاره ای از حقایق پنهان در آژانس دارویی اروپا درباره واکسن فایزر، بار دیگر ماهیت آمریکایی ها در تحمیل خواسته هایشان به کشورهای جهان را به اثبات رساند.

آن سکوت نه اینترنت را گران می‌کرد، نه سیلی عنابی رنگی می‌شد بر صورت سرباز راهواری. آن سکوت، نه بر توافق سه ماهۀ هماهنگ شده با آژانس می‌شورید، نه یک نمایندۀ آن طالبان را یکی از جنبش‌های اصیل منطقه معرفی می‌کرد

متاسفانه فضای سیاسی کشور به هیچ‌وجه برای تحقق اهداف و برنامه‌های توسعه اقتصادی آرایش و سامان نیافته است. یعنی سیاست نه فقط موانع موجود بر سر توسعه اقتصادی را بر نداشته و بر نمی‌دارد، بلکه خود هر روز موانع جدیدی را نیز بر سر راه اقتصاد و بهبود فضای کسب‌و‌کار ایجاد می‌کند.

بعد از اینکه جو بایدن در انتخاباتی جنجالی توانست دونالد ترامپ رئیس جمهور این کشور را شکست دهد، به نظر می‌رسید که فصل جدیدی در حوزه روابط بین‌الملل در دولت آمریکا به وجود آمده است.

فرایند صلح در افغانستان با توجه به عدم یکپارچگی قدرت نزد حاکمیت فعلی و اختلافات به جا مانده از نتایج انتخابات ریاست جمهوری در ادوار گذشته، دورنمای چندان روشنی ندارد و همین، گره مذاکرات با طالبان جهت رسیدن به یک توافق جامع را کورتر می‌کند.

اقتصاد ایران که از سال ۱۳۹۷، به دنبال خروج آمریکا از برجام و تشدید تحریم‌ها، با کاهش شدید درآمدهای نفتی و دشواری فزاینده تجارت خارجی مواجه شده بود، با شیوع ویروس کرونا ضربه سخت دیگری را متحمل شده است. پیش از شیوع ویروس کرونا نیز جامعه ایرانی با کاهش سطح رفاه دست و پنجه نرم می‌کرد. براساس گزارش وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی (۱۳۹۹) مصرف خانوارهای شهری و روستایی در سال ۱۳۹۸ در پایین‌ترین سطح در طول ۱۵ سال گذشته بوده و شیوع کرونا شرایط زندگی را دشوارتر کرده است.

در یک طبقه‌بندی کلی با دو نوع اشتغال، اشتغال رسمی و اشتغال غیررسمی در بازار کار مواجه هستیم. اشتغال رسمی نوعا به مشاغلی اطلاق می‌شود که از یک سیستم پشتیبانی‌کننده شامل بیمه بازنشستگی و درمان، بیمه بیکاری، حقوق و دستمزد تعیین شده از سوی مراجع رسمی و قانونی، عیدی و پاداش سالانه، مرخصی قانونی، معافیت مالیاتی و... برخوردار است.

ویروس کرونا در همین‌ مدت ضربه بزرگی به اقتصادها در نتیجه قرنطینه، کسادی کسب‌وکارها و ابتلا بخش زیادی از نیروی‌کار وارد کرده و بسیاری از افراد جامعه درآمد خود را از دست داده‌اند. در همین ارتباط بسیاری از دولت‌ها تلاش کردند تا با اقداماتی از قبیل گسترش پوشش حمایت‌های اجتماعی، اعطای یارانه، کاهش مالیات و... از افرادی که در نتیجه این بیماری شغل خود را از دست داده‌اند یا ازکسب‌وکارهای درگیر با این بیماری حمایت کنند.

به‌طور معمول، بانک‌های مرکزی در جهان توسعه‌یافته و حتی در اغلب اقتصادهای در حال توسعه یک هدف اساسی و منحصر به فرد دارند که ثبات سطح عمومی قیمت‌ها و پایین نگه‌داشتن نرخ تورم است.