در نشست تخصصی "چالشهای صنعتی شدن ایران؛ از سندنویسی تا اجرا" مطرح شد:
به گزارش سایت خبری پُرسون، در دورهمی اندیشمندان و نخبگان با موضوع "موانع توسعه صنعتی در ایران"، دکتر رضا موسایی، دبیر دفتر مطالعات راهبردی رونق تولید و سیاستپژوه صنعت و معدن، بهعنوان سخنران مدعو با ارائه تصویری روشن و تحلیلی از وضعیت صنعت کشور، بر ضرورت تدوین یک سیاست صنعتی کلان، جامع و آیندهنگر تأکید کرد.
موسایی با اشاره به نقش بنیادین دولتها در تضمین امنیت اقتصادی و تنظیم مناسبات تولید گفت که تجربه ایران در دهههای اخیر نشان میدهد کشور از سیاست صنعتی منسجم و راهبردی محروم بوده و آنچه اجرا شده بیشتر مجموعهای از اقدامات پراکنده حمایتی بوده که نتوانسته چالشهای ساختاری صنعت را حل کند. به باور او، تدوین سیاست صنعتی باید اولویتها را شفاف تعیین و مسیر پیشرفت صنایع پیشرو را با تکیه بر تبعیض هدفمند برای منفعت اجتماعی بلندمدت تعریف کند.
وی با اشاره به تجربه تاریخی صنعت ایران گفت که سیاست جایگزینی واردات اگرچه توسعه نسبی برخی صنایع را به همراه داشته، اما از تحقق توسعه صنایع دانشمحور و با ارزش افزوده بالا بازمانده است. موسایی تأکید کرد که تمرکز صرف بر صنایع اشتغالزا، بدون لحاظ ارزش افزوده، خطاست و باید رویکرد صنعت به سمت بخشهایی با ارزش افزوده بالاتر سوق یابد.
از منظر موسایی، حجم بالای واردات مواد اولیه و خوراک صنعتی نشاندهنده ضعف سیاستگذاری است؛ در حالی که ظرفیتهای گسترده منابع طبیعی و زنجیرههای پتروشیمی کشور میتوانند این نیازها را تا حد زیادی پاسخ دهند، اما نبود سیاست صنعتی مکتوب و اجرایی مانع تحقق این ظرفیتها شده است.
او همچنین از عدم هماهنگی میان ابزارهای سیاستی دولت انتقاد کرد و گفت که این بینظمی باعث ناکارآمدی ساختار صنعتی شده است. به گفته او، تجربه کشورهایی مانند ترکیه و چین نشان داده که حضور سرمایهگذار خارجی همراه با انتقال فناوری برای جهش صنعتی ضروری است.
موسایی بازار هدف ایران را نه فقط اروپا و آمریکا، بلکه منطقه خاورمیانه دانست و بر لزوم تقویت مزیتهای نسبی در صنایع مانند نساجی و تولید نخ برای افزایش سهم ایران در بازارهای منطقهای تأکید کرد.
وی همچنین تمرکزگرایی صنعتی در تهران را از موانع توسعه پایدار عنوان کرد و گفت که توسعه صنعتی باید همراه با آمایش سرزمینی و توزیع مزیتها در سراسر کشور باشد تا از ظرفیتهای بالقوه مناطق مختلف بهرهبرداری شود.
موسایی در پایان تأکید کرد که توسعه صنعتی نتیجه اقدامات فردی نیست بلکه محصول حکمرانی منسجم، ساختارهای سیاستگذاری کارآمد و نهادهای پاسخگو است و ایران امروز بیش از هر زمان دیگری به یک سیاست صنعتی کلان، هماهنگ و اجرایی نیاز دارد تا ظرفیتهای کشور در حوزههای انرژی، معدن، پتروشیمی، کشاورزی، نساجی و فلزات به فعلیت برسد.
منبع: پُرسون
