تغییر اقلیم

با تقویت ال‌نینوی ۲۰۲۶ و احتمال تغییر الگوهای بارشی در پاییز و زمستان، کارشناسان نسبت به هم‌زمانی فرصت افزایش بارش با خطر رخدادهای حدی و سیلاب هشدار می‌دهند؛ وضعیتی که ضرورت آمادگی دستگاه‌های مسئول را بیشتر می‌کند.

رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی با اشاره به آغاز فعالیت سامانه‌های بارشی پاییزی در شمال و غرب کشور گفت: هرچند پیش‌بینی‌ها از پاییز پربارش در برخی مناطق حکایت دارد، اما یک سال بارندگی نرمال نیز نمی‌تواند کم‌آبی مزمن تهران و افت منابع آب زیرزمینی این استان را جبران کند؛ چراکه میزان مصرف آب همچنان بیش از ظرفیت تجدیدپذیر منابع است.

وزیر نیرو با تأکید بر اینکه بحران آب از مهم‌ترین چالش‌های کشور است، گفت: شرایط منابع آبی ایران ناپایدار بوده و بدون تصمیمات اساسی، تغییر الگوی کشت و همکاری علمی، امکان عبور از وضعیت فعلی وجود ندارد.

معاون رئیس‌جمهور و رئیس سازمان حفاظت محیط زیست با هشدار درباره پیامدهای گسترده تغییرات اقلیمی، تأکید کرد که این پدیده علاوه بر محیط زیست، به یکی از جدی‌ترین تهدیدهای حوزه سلامت و بهداشت عمومی در جهان و ایران تبدیل شده است.

احمد طاهری، رئیس مرکز ملی هوا و تغییر اقلیم، با انتقاد از ترک‌فعل‌های متعدد در اجرای قانون هوای پاک گفت: با وجود گذشت چند سال از تصویب این قانون، هنوز بیش از ۲۴ میلیون وسیله نقلیه فرسوده در کشور تردد می‌کند. او تأکید کرد که اگر روند فعلی ادامه یابد، تا سال ۱۴۱۰ تعداد ناوگان فرسوده به بیش از ۳۷ میلیون دستگاه خواهد رسید.

ئیس سازمان حفاظت محیط‌زیست ایران در کنفرانس COP30 با اشاره به چالش‌ها و دستاوردهای زیست‌محیطی کشور، تأکید کرد که ایران با وجود تحریم‌ها همچنان به تعهدات اقلیمی خود پایبند است و در مسیر کاهش گازهای گلخانه‌ای و توسعه انرژی‌های تجدیدپذیر پیشرفت کرده است.

نخستین نشست بین‌المللی فعالیت مرکز علمی و پژوهشی «العلمین» با محوریت محیط زیست، تغییر اقلیم، آب و انرژی‌های تجدیدپذیر با حمایت مؤسسه بحرالعلوم و دولت عراق و با حضور مقامات و اندیشمندان از کشورهای عراق، ایران، ترکیه، سوریه و نماینده برنامه توسعه ملل متحد در بغداد برگزار شد.

رئیس سازمان هواشناسی کشور با اشاره به افزایش مخاطرات طبیعی و پیامدهای تغییر اقلیم گفت: امواج گرمایی و خشکی‌ها در ایران و جهان شدت یافته و سال ۱۴۰۳ سومین سال خشک کشور ثبت شد. هشدارهای هواشناسی با رنگ‌بندی زرد، نارنجی و قرمز صادر می‌شوند و نیاز به داده‌های دقیق برای پیش‌بینی دقیق خسارات است.

وحیدرضا شادفر، محقق و پژوهشگر، بحران کم‌آبی و تغییر اقلیم را جدی‌ترین تهدید برای آینده کشاورزی ایران می‌داند و معتقد است افزایش دما، تبخیر شدید منابع آبی، فرسایش خاک و ریزگردها امنیت غذایی کشور را نشانه گرفته است. او راهکار برون‌رفت از این وضعیت را احداث بادشکن می‌داند.

تغییر اقلیم و گرمای بی سابقه در رویشگاه‌های زاگرسی، زنگ خطر نابودی زاگرس و بلوط‌زارهای ارزشمند آن را بیش از هر زمان دیگری به صدا درآورده است.

یک مقام مسئول هواشناسی با هشدار به تغییرات اقلیمی در ایران گفت: افزایش ۲ تا ۳ درجه‌ای دما، کاهش بارش و تبخیر ۲۵ سانتی‌متری آب در سال، منابع آبی کشور را به مرز بحران رسانده است.

رئیس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی، با هشدار نسبت به شرایط دمایی نابهنجار اردیبهشت‌ماه، از افزایش بی‌سابقه دما در برخی استان‌ها و تشدید تنش آبی در بسیاری از استان‌های کشور از جمله تهران خبر داد.

آنالیز داده‌ها در مشخص کردن روندهای آینده و بهبود آنها و در واقع اپتیموم کردن راهبردها در زمینه‌های مختلف مثل تغییر اقلیم به ما پیشنهاد می‌دهد که چگونه باید سازگاری بیشتری را در سیاست‌های اقتصادی و صنعتی و کشاورزی ایجاد کنیم. هوش مصنوعی علاوه بر تغییر اقلیم در موضوع آلودگی‌ها، اعم از آلودگی هوا، آب و خاک و کاهش میزان و عوارض آلاینده‌ها هوش مصنوعی بسیار کمک‌کننده است.

رئیس مرکز ملی هوا و تغییر اقلیم سازمان حفاظت محیط زیست با تأکید بر نظارت بر اجرای قانون هوای پاک گفت: گزارش عملکرد دستگاه‌های مسئول دریافت و با وظایف قانونی آن‌ها مقایسه می‌شود. متخلفان نیز به مراجع قضایی معرفی خواهند شد.

رییس سازمان حفاظت محیط زیست تاکید کرد: نبود قانون جامع در حوزه تغییر اقلیم و به تبع آن تدوین نشدن آیین‌نامه اجرایی جامع در این زمینه یکی از مشکلات نهادی کشور است.

تهران در جوار کوهستانی چهارهزار متری با شیب تند قرار دارد که از نظر آبخیزداری در برابر سیل بسیار آسیب‌پذیر است، از طرفی با ساخت و سازهای بی‌رویه در بالادست و کاهش توان اکولوژیک، در صورت بروز باران‌های تند، وقوع سیل دور از انتظار نیست همانطور که در دهه‌های گذشته این اتفاق برای پایتخت رخ داد؛ اما خدا کند که دیگر تهران سیل نیاید چون قطعا شاهد تلفات و خسارات زیادی خواهیم بود.

رییس مرکز ملی اقلیم و مدیریت بحران خشکسالی سازمان هواشناسی گفت: طبق داده‌های ایستگاهی هواشناسی، میانگین دمای کشور در تیرماه به ۳۰.۷ درجه سلسیوس رسید که ۱.۳ درجه گرم‌تر از حالت طبیعی است.

رئیس مرکز ملی هوا و تغییر اقلیم سازمان محیط زیست گفت: طبق اصلاحیه قانون هوای پاک و اعمال سن فرسودگی، از ۲۷ میلیون خودروی عامل کشور، تعداد ۷ میلیون دستگاه به سن فرسودگی رسیده است.

معاون وزیر راه و شهرسازی گفت: سال گذشته گرم‌ترین سال در جهان ثبت شد که پیش بینی می‌شود برای سال ۲۰۲۴ این شرایط ادامه داشته باشد