چک برگشتی

مدیرروابط عمومی بانک مرکزی با تأیید خبر تسنیم اعلام کرد: طرح قانونی مسدود کردن وجوه صادرکننده ‎چک برگشتی به اندازه کسری مبلغ چک در حساب‌های بانکی از فردا در بانک‌های دولتی و خصوصی آغاز می شود.

نائب رئیس کمیسیون اصل نود مجلس با اشاره به جلسه آخر کمیسیون اصل نود با مسئولان بانک مرکزی گفت: طبق مصوبات این جلسه و به گفته مسئولان بانک مرکزی به زودی این تکلیف توسط همه بانک­ها به مردم ارائه می­‌شود که به قطع می‌­تواند بیش از گذشته به کاهش چک‌­های برگشتی و افزایش اعتبار و اطمینان چک‌­ها کمک کند.

در بهمن سال ۱۴۰۰ در کل ۶.۳ میلیون فقره به ارزش ۲۶۵.۹ هزار میلیارد تومان مبادله شده بود که سهم چک های برگشتی برابر با ۵۶۷ هزار فقره به ارزش ۳۲.۲ هزار میلیارد تومان بوده است. از این رو نسبت تعداد و ارزش چک های برگشتی به مبادله شده در بهمن ماه به ترتیب برابر با ۹ درصد و ۱۲.۱ درصد است.

بیش از ۵۶۷ هزار فقره چک به ارزشی حدود ۳۲۷ هزار میلیارد ریال در بهمن ماه ۱۴۰۰ در کل کشور برگشت داده شده است.

میزان استفاده مردم از چک‌های جدید در بازار، به میزان ۵۲ درصد از کل چک‌های مبادله‌شده رسیده است که نشان می‌دهد سهم چک‌های جدید به مرور در مبادلات افزایش یافته است.

معاون فناوری‌های نوین بانک مرکزی گفت: اگر امروز شاهد هستیم که بعضی روش‌های جدید فیشینگ در حال انجام است و کلاهبرداران حساب اشخاص خاصی را شناسایی و اقدام به کلاهبرداری می‌کنند؛ باید گفت که این موارد در مقایسه با اتفاقاتی که در سال‌های گذشته رخ می‌داد قابل مقایسه نیست و به میزان قابل توجهی محدودتر شده است.

تعداد چک های وصولی عادی در کل کشور طی دی ماه ۱۴۰۰ به ۶ میلیون فقره و به ارزش بیش از ۲۳۹۲ هزار میلیارد ریال رسید؛ براین اساس در ماه مورد اشاره از کل تعداد و مبلغ چک‌های مبادله شده به ترتیب 91.۶ درصد و 88.7 درصد وصول شده است.

حدود ۶ میلیون فقره چک به ارزشی بیش از ۲,۳۹۲ هزار میلیارد ریال در دی ماه ۱۴۰۰ در کل کشور وصول شد که نسبت به ماه قبل از نظر تعداد و مبلغ به ترتیب ۰.۱ درصد و ۲.۸ درصد افزایش نشان می‌دهد.

آمار مربوط به یک سال منتهی به دی ماه امسال نیز نشان می‌دهد که در این بازه زمانی، در مجموع ۸۶.۴ میلیون فقره چک به ارزش ۲۶۵۰.۸ هزار میلیارد تومان مبادله‌شده که میزان چک‌های برگشتی به اندازه ۷.۷ میلیون فقره به ارزش ۳۱۷.۸ هزار میلیارد تومان بوده است؛ از این رو نسبت تعداد و ارزش چک‌های برگشتی به مبادله‌شده برابر با ۸.۹ درصد و ۱۲ درصد بوده است.

یکی از مهم‌ترین تکالیف قانون جدید چک که توسط کاربران چک و شبکه بانکی از ابتدای امسال عملیاتی شده شامل الزامی شدن ثبت و تائید چک در سامانه صیاد بانک مرکزی است که تاثیر بسزایی در کاهش چک‌های برگشتی داشته است.

حدود ۶ میلیون فقره با ارزشی حدود ۲۳۲ هزار و ۸۰۰ میلیارد تومان از چک‌های مبادله‌ای وصول شده است که از نظر تعداد ۶‌.۹ درصد کاهش و از لحاظ مبلغ نیز ۵.۸ درصد افزایش دارد. در کنار چک‌های وصولی بیش از ۵۴۴ هزار فقره چک هم برگشت خورده که از نظر تعداد و مبلغ چک‌های برگشتی به ترتیب با ۱۳.۶ و ۱۶.۳ درصد کاهش داشته است.

از ابتدای امسال تا پایان آبان ماه، ۵۵.۲ میلیون فقره چک به ارزش ۱۶۶۱.۲ هزار میلیارد تومان مبادله شده که تعداد چک‌های برگشتی نیز در این بازه زمانی برابر با ۵.۱۳ میلیون فقره به ارزش ۲۰۷.۹ هزار میلیارد تومان بوده است.

در این ماه در کل کشور حدود ۶.۹ میلیون فقره وصول شده که از این تعداد بالغ بر ۶.۴ میلیون فقره عادی و حدود ۰.۵ میلیون فقره رمزدار بوده است؛ بنابراین در کل کشور ۹۳.۲ درصد از کل چک‌های وصولی را چک‌های عادی و ۶.۸ درصد را چک‌های رمزدار تشکیل می‌دهند.

در کنار چک‌های وصولی حدود ۴۷۶ هزار فقره چک برگشت خورده که از نظر تعداد و مبلغ چک‌های برگشتی به ترتیب با ۳۲.۹ و ۱۶.۶ درصد کاهش داشته است.

مدیرامور سازمان و برنامه ریزی بانک شهر، گفت: شرایط افتتاح حساب برای مشتریان در این بانک، کماکان بدون تغییر جدید و تابع مقررات بانک مرکزی است.

قانون جدید چک این قابلیت را فراهم کرده است تا پیش‌نیاز دریافت دسته چک برای اشخاص حقیقی و حقوقی، اعتبارسنجی شخص متقاضی و نیز تعیین سقف اعتبار ریالی برای صدور هر برگ چک باشد.

عدم امکان برگشت زدن چک‌های ثبت‌نشده برای بانک، حذف امکان وثیقه‌گذاری چک و تسری سوابق چک برگشتی شخص حقوقی به همه امضا‌کنندگان چک، از مشکلات احصاشده در روند اجرای قانون جدید چک است.

تا پایان شهریور ماه امسال نسبت چک‌های برگشتی در دسته چک‌های قدیمی برابر با ۹ درصد و نسبت چک‌های برگشتی در دسته چک‌های جدید برابر با ۵ درصد شده است.

نسبت مجموع چک‌های برگشتی به مجموع چک‌های مبادله‌ای ۶ ماهه نخست سال جاری حدود ۹.۴ درصد بوده، در حالی که این نسبت در سال ۱۳۹۹ حدود ۱۱.۲ درصد بوده است.

از ۳۵۳ هزار و ۱۰۰ میلیارد تومان چک‌های وصولی در کل کشور حدود ۲۱۸ هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان برای چک‌های عادی و بیش از ۱۳۴ هزار و ۶۰۰ میلیارد تومان خاص چک‌های رمزدار بوده است.