رویدادها و تحولات دو هفته اخیر به وضوح نشان میدهد شرایط امروز با شرایط 19 فروردین 1405 متفاوت است و تصمیمی که آن روز منطقی و معتبر به نظر میرسید ممکن است امروز از درجه اعتبار ساقط شده باشد. واشنگتن نه تنها در عمل نشان داده به دنبال توقف حملات نیست بلکه از دو هفته اخیر به عنوان فرصتی برای تغییر میدان نبرد استفاده کرده تا با تخلیه التهاب بازارهای جهانی و جابهجایی زمین درگیری، فشار میدان را از خود برداشته و بر دوش ایران بگذارد.
اگرچه هنوز مشخص نیست آیا با اتمام دوره آتشبس، امکان استمرار آن تا حصول یک توافق با آمریکا وجود دارد یا خیر، اما به نظر میرسد دیدار مقامات عالیرتبه دو کشور ایران و آمریکا با پادرمیانی پاکستان میتواند به آغاز دور جدیدی از تحرکات دیپلماتیک میان ایران و آمریکا منجر شود.
یک تحلیلگر مسائل بینالملل با انتقاد از پذیرش زودهنگام آتشبس در درگیری اخیر، گفت که طرف مقابل هنوز هزینه جدی پرداخت نکرده و همین موضوع میتواند زمینهساز دور جدیدی از تنشها باشد؛ او حتی هشدار داد که «این حمله دوم، حمله آخر نخواهد بود».
علام رسمی اجرای آتشبس لبنان-اسرائیل از سوی ترامپ، بیش از آنکه بازتابدهنده واقعیت میدانی باشد، تلاشی آگاهانه برای تصاحب روایت آتش بس لبنان به نام آمریکاست.
حسین شریعتمداری که هفته گذشته در یک نوشته خود، آتش بس را تصمیم مقامات عالی دانسته بود و در نوشته دیگر به برخی چهره های سیاسی خاطر نشان کرده بود نباید همه اسرار مذاکرات منتشر شود، به تنظیمات کارخانه برگشت و به عراقچی حمله کرد.
نبیه بری، رئیس پارلمان لبنان، مقامات کشورش را به اشتباه در مذاکرات انفرادی واشنگتن متهم کرد که به جای آتشبس، زمینه جنگ با حزبالله را فراهم کردند. او با مخالفت قاطع با مذاکره مستقیم با اسرائیل، بر اولویت آتشبس، صلح داخلی و جلوگیری از فتنه تأکید کرد.
آنتونیو کاستا، رئیس شورای اروپا، در نخستین سفر خود به عربستان سعودی و در دیدار با محمد بن سلمان، بر اهمیت حفظ روند توافق آتشبس بین ایالات متحده و ایران تأکید کرد و از همه طرفها خواست تا با حسن نیت برای دستیابی به یک توافق پایدار و جامع تلاش کنند.
رجب طیب اردوغان، رئیسجمهور ترکیه، ضمن هشدار درباره تلاشهای رژیم صهیونیستی برای خرابکاری در روند آتشبس، تأکید کرد که تحقق صلح و ثبات در منطقه، بدون کنار گذاشتن توهمات سرزمینی اسرائیل و جلوگیری از اقدامات مخرب آنها، غیرممکن است.
وزیر امور خارجه فرانسه اعلام کرده است که هرگونه توافق اولیه آتشبس میان ایران و آمریکا باید وضعیت لبنان را نیز در بر بگیرد. او همچنین حملات انجامشده علیه لبنان را «غیرقابل تحمل» توصیف کرده و بر ضرورت توجه به امنیت این کشور تأکید کرده است.
یک منبع رسمی لبنانی اعلام کرد که لبنان شرط اصلی خود را برای ورود به مذاکرات با اسرائیل، برقراری آتشبس فوری عنوان کرده است. این منبع افزود که در صورت عدم موافقت طرف اسرائیلی با این شرط، هیچ مذاکره دیگری صورت نخواهد گرفت. نشست مقدماتی این مذاکرات قرار است امروز (سهشنبه) ساعت ۱۸:۰۰ به وقت بیروت برگزار شود.
دفتر نخستوزیری پاکستان اعلام کرد که شهباز شریف در رایزنی با همتای ژاپنی خود، بر ادامه تلاشهای این کشور برای حفظ آتشبس و پیشبرد روند صلح در غرب آسیا، با تمرکز بر مذاکرات ایران و آمریکا، تاکید کرده است.