آتش بس

جنگ تحمیلی سوم که فردا 60 روزه می‌شود، میدان بروز رشد ملت ایران است. سخن از دو مدل، «راهبرد» و «راهبری» است که موجب می‌شود یک ملت، شهیدان خود را با افتخار سر دست بگیرد و دیگری، کشته‌هایش را پنهان دارد و نتواند به آنها مباهات کند. یک ملت، به مدت دو ماه هر شبانه‌روز به میدان آمده و سینه سپر کرده است، اما در مقابل، هیچ اجتماعی در دفاع از جنگ افروزان برپا نمی‌شود، چون تلقی شرافتمندی نسبت به آن وجود ندارد.

با پایان جنگ ۴۰ روزه و آغاز آتش‌بس، بخش صنعت ایران در حالی به مسیر بازگشت حرکت می‌کند که تأمین مواد اولیه، ثبات بازار و هماهنگی سیاست‌گذاری‌ها به مهم‌ترین دغدغه تولیدکنندگان تبدیل شده است.

برخاستن یک صدای واحد در زمان بحران‌های مختلف ازجمله جنگ یا آتش‌بس و...، مهم‌ترین ضرورتی است که کشورها را در دستیابی به منافع‌شان یاری می‌رساند. در ایران اما همواره اقلیتی وجود دارد که در یک چنین بزنگاه‌هایی ساز مخالف کوک می‌کنند.

وزیر امور خارجه ایران در دیدار با فرمانده ارتش پاکستان، از مساعی دولت و فرماندهی ارتش این کشور برای برقراری آتش‌بس و خاتمه جنگ قدردانی کرد و دیدگاه‌ها و ملاحظات ایران را در این خصوص تبیین نمود.

هر‌گاه امریکا احساس کند که در فضای جنگ و صلح باید هزینه‌های راهبردی متنوعی را پرداخت کند در آن شرایط از سازوکارهای صلح‌سازی و اجتناب از ادامه جنگ بهره‌ می‌گیرد. در‌حالی که اگر احساس کند به اهداف راهبردی خود نائل نشده یا اینکه امکان به‌کارگیری قدرت مازاد برای وادارسازی دیگری به پذیرش شرایط راهبردی وجود دارد، به گونه اجتناب‌ناپذیر جنگ را ادامه خواهد داد.

دونالد ترامپ در اقدامی متناقض، آتش‌بس با ایران را به‌صورت یک‌جانبه و نامحدود تمدید کرده، درحالی که همزمان به محاصره دریایی و تشدید تهدیدات نظامی ادامه می‌دهد.

سخنگوی وزارت امور خارجه در واکنش به درخواست پاکستان برای تمدید آتش‌بس، تأکید کرد: دیپلماسی ابزاری برای تأمین منافع و امنیت ملی است و ایران هر زمان که شرایط برای استفاده منطقی از آن در جهت تثبیت دستاوردهای ملت فراهم باشد، اقدام خواهد کرد.

وزیران امور خارجه ایران و ایتالیا در یک گفت‌وگوی تلفنی با یکدیگر رایزنی کردند که موضوع اصلی آن بررسی شرایط آتش‌بس بوده است.

علی مطهری گفت: آتش بس برای ایران فرصت بود؛ اگر آتش بس را نمی‌پذیرفتیم برخی در داخل اعتراض می‌کردند.

رویدادها و تحولات دو هفته اخیر به وضوح نشان می‌دهد شرایط امروز با شرایط 19 فروردین 1405 متفاوت است و تصمیمی که آن روز منطقی و معتبر به نظر می‌رسید ممکن است امروز از درجه اعتبار ساقط شده باشد. واشنگتن نه تنها در عمل نشان داده به دنبال توقف حملات نیست بلکه از دو هفته اخیر به عنوان فرصتی برای تغییر میدان نبرد استفاده کرده تا با تخلیه التهاب بازارهای جهانی و جابه‌جایی زمین درگیری، فشار میدان را از خود برداشته و بر دوش ایران بگذارد.

سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل گفت: «محاصره دریایی آمریکا، نقض آتش‌بس است که لغو آن شرط آغاز مجدد مذاکرات است.»

سفیر و نماینده دائم جمهوری اسلامی ایران نزد سازمان ملل گفت: «محاصره دریایی آمریکا، نقض آتش‌بس است که لغو آن شرط آغاز مجدد مذاکرات است.»

استفان دوجاریک، سخنگوی آنتونیو گوترش، دبیر کل سازمان ملل متحد گفت که دبیرکل از اعلام ایالات متحده مبنی بر تمدید آتش‌بس با ایران استقبال می‌کند.

اگرچه هنوز مشخص نیست آیا با اتمام دوره آتش‌بس،‌ امکان استمرار آن تا حصول یک توافق با آمریکا وجود دارد یا خیر، اما به نظر می‌رسد دیدار مقامات عالی‌رتبه دو کشور ایران و آمریکا با پادرمیانی پاکستان می‌تواند به آغاز دور جدیدی از تحرکات دیپلماتیک میان ایران و آمریکا منجر شود.

یک تحلیلگر مسائل بین‌الملل با انتقاد از پذیرش زودهنگام آتش‌بس در درگیری اخیر، گفت که طرف مقابل هنوز هزینه جدی پرداخت نکرده و همین موضوع می‌تواند زمینه‌ساز دور جدیدی از تنش‌ها باشد؛ او حتی هشدار داد که «این حمله دوم، حمله آخر نخواهد بود».

ناو یو اس اس جرالد فورد که چندی پیش از تیررس ایران خارج شده بود اکنون در شرایط آتش‌بس به منطقه بازگشته است.

علام رسمی اجرای آتش‌بس لبنان-اسرائیل از سوی ترامپ، بیش از آن‌که بازتاب‌دهنده واقعیت میدانی باشد، تلاشی آگاهانه برای تصاحب روایت آتش بس لبنان به نام آمریکاست.

حسین شریعتمداری که هفته گذشته در یک نوشته خود، آتش بس را تصمیم مقامات عالی دانسته بود و در نوشته دیگر به برخی چهره های سیاسی خاطر نشان کرده بود نباید همه اسرار مذاکرات منتشر شود، به تنظیمات کارخانه برگشت و به عراقچی حمله کرد.

پس از توییت عراقچی، موجی از نگرانی شکل گرفت که البته یکی‌دو ساعت بعد، با مصاحبه یک منبع آگاه، بخش مهمی از ابهامات برطرف شد.

نبیه بری، رئیس پارلمان لبنان، مقامات کشورش را به اشتباه در مذاکرات انفرادی واشنگتن متهم کرد که به جای آتش‌بس، زمینه جنگ با حزب‌الله را فراهم کردند. او با مخالفت قاطع با مذاکره مستقیم با اسرائیل، بر اولویت آتش‌بس، صلح داخلی و جلوگیری از فتنه تأکید کرد.