گلوله به چشم افشاگر رسانه

شیرین ابوعاقله از خبرنگاران کهنه‌کار فلسطینی است که به دلیل پوشش خبرهای فلسطین از دهه ۱۹۸۰ میلادی تاکنون در جهان عرب بسیار شناخته‌شده است.
تصویر گلوله به چشم افشاگر رسانه

به گزارش پرسون، شهاب شهسواری در یادداشتی نوشت: جنایات بی‌پایان اسراییل در سرزمین‌های اشغالی فلسطین، این‌بار دامن تعدادی از خبرنگاران مستقر در جنین را گرفت و باعث شهادت یکی از خبرنگاران شناخته‌شده شبکه خبری الجزیره در شهر جنین، در کرانه باختری رود اردن شد. شیرین ابوعاقله و همکارانش برای پوشش خبری تهاجم رژیم اشغالگر به کمپ آوارگان شهر جنین برای بازداشت فلسطینیان در این شهر حضور داشتند که به روایت شاهدان عینی با شلیک مستقیم گلوله تک‌تیرانداز اسراییلی به سر، این خبرنگار امریکایی- فلسطینی درجا جان خود را از دست داد. خانم عاقله و همکارانش در هنگام تهیه گزارش جلیقه ویژه خبرنگاران به تن داشتند و تشخیص آنها از نیروهای درگیر به سادگی امکان‌پذیر بود.

این خبرنگار ۵۱ ساله از جمله انتفاضه اول و دوم فلسطینیان را برای رسانه‌های جهان پوشش داده ‌بود و از ۲۵ سال پیش به استخدام شبکه الجزیره درآمد. علاوه بر ابوعاقله در تیراندازی نظامیان اسراییلی یک خبرنگار دیگر الجزیره، علی سمودی هم با گلوله مجروح شد، هر چند که شرایط او وخیم نیست. همراهان ابوعاقله در محل شهادتش می‌گویند که نظامیان اسراییلی تا چندین دقیقه بعد از قتل این خبرنگار همچنان به محل افتادن او شلیک می‌کردند و امکان جابه‌جا کردن پیکر او و رساندنش به بیمارستان وجود نداشت.

شبکه خبری الجزیره با انتشار بیانیه‌ای این اقدام اسراییل را «جنایتی آشکار» توصیف کرده است که «عرف و قوانین بین‌المللی را نقض می‌کند.» این رسانه قتل ابوعاقله را «جنایتی نفرت‌انگیز با هدف جلوگیری از رسانه‌ها برای انجام مسوولیت‌شان» خوانده است. الجزیره تاکید کرده است: «ما دولت اسراییل و نیروهای اشغالگر را مسوول قتل همکار فقیدمان شیرین می‌دانیم.» این رسانه از جامعه جهانی خواسته تا نیروهای اشغالگر اسراییلی را برای این اقدامات تحت پیگرد قرار دهد. ابوعاقله روز گذشته همراه با تعداد دیگری از خبرنگاران به اردوگاه آوارگان فلسطینی در شهر جنین رفته ‌بود تا گزارشی از یورش نظامیان اسراییلی برای بازداشت فلسطینیان به ظن مشارکت در اقدامات شهادت‌طلبانه اخیر در سرزمین‌های اشغالی ۱۹۴۸ از جمله عملیات اخیر در منطقه العاد تل‌آویو که به کشته شدن سه اسراییلی منجر شد تهیه کنند. حملات اسراییل به فلسطینیان ساکن جنین از جمله شهروندان این شهر و آوارگان فلسطینی مناطق دیگر که در اردوگاه آوارگان این شهر حضور دارند تاکنون باعث کشته شدن چندین فلسطینی شده است و ده‌ها نفر نیز در این حملات بازداشت شده‌اند. از ابتدای ماه رمضان سال جاری و از سرگیری درگیری‌های گسترده میان فلسطینیان و نظامیان اشغال‌گر از جمله چند بار تعرض اسراییل به مسجدالاقصی، عملیات‌های استشهادی توسط فلسطنیان علیه اسراییلی‌ها به ویژه در سرزمین‌های اشغالی ۱۹۴۸ به شکل گسترده‌ای افزایش یافته است. در واکنش به این اقدامات، ارتش اسراییل به صورت روزمره به جنین حمله می‌کند و با فلسطینی‌های ساکن این شهر در شمال کرانه باختری رود اردن درگیر می‌شود.

جنایت هدفمند علیه روزنامه‌نگاران

بر اساس گزارش خبرنگاران بدون مرز از سال ۲۰۱۸ تاکنون دست‌کم ۱۴۴ خبرنگار فلسطینی توسط نیروهای اسراییلی در نوار غزه، کرانه باختری و قدس شرقی با گلوله‌های جنگی یا لاستیکی یا بمب‌های صوتی و باتوم هدف قرار گرفته‌اند و مجروح شده‌اند. سال گذشته در جریان تهاجم اسراییل به نوار غزه، ساختمان محل استقرار خبرگزاری آسوشیتدپرس و تعدادی دیگر از رسانه‌های محلی و بین‌المللی در نوار غزه جلوی دوربین‌های تلویزیونی با خاک یکسان شد. فدراسیون بین‌المللی روزنامه‌نگاران از اسراییل به دلیل هدف قرار دادن عامدانه و هدفمند روزنامه‌نگاران فلسطینی با عنوان جنایت علیه بشریت به دیوان بین‌المللی کیفری شکایت کرده است.

تکذیب اسراییل

ارتش اسراییل ابتدا با انتشار ویدیویی مدعی شد که در محل حضور شیرین ابوعاقله، تیراندازی شدید میان دوطرف جریان داشت و او «با گلوله فلسطینیان» کشته شده است، اما دقایقی بعد از این ادعا، شبکه خبری الجزیره با انتشار ویدیویی از لحظه هدف قرار گرفتن خبرنگار خود به وضوح دروغ بودن تصاویر پخش شده توسط ارتش اسراییل را نشان داد، چرا که محل شهادت این خبرنگار فلسطینی از محلی که در ویدیوی ارتش اسراییل نمایش داده‌ می‌شد متفاوت بود و علاوه بر آن در محل مذکور درگیری از سوی فلسطینیان در جریان نبود. نفتالی بنت، نخست‌وزیر اسراییل با انتشار ویدیویی از درگیری‌ها در محل دیگری در جنین مدعی شده است که هیچ بعید نیست که فلسطینیان مسوول تیراندازی به این خبرنگار باشند چون «بی‌هدف و وحشیانه» تیراندازی می‌کنند. یاییر لاپید، وزیر خارجه اسراییل هم گفته که به تشکیلات خودگردان فلسطینی برای انجام تحقیقات مشترک در خصوص این واقعه پیشنهاد داده است و اضافه کرده است: «نیروهای اسراییلی برای مبارزه با تروریسم و کشتار اسراییلی‌ها در هر جا که ضروری بدانند به عملیات ادامه می‌دهند.» ستاد مشترک نیروهای مسلح اسراییل در بیانیه‌ای هر چند مسوولیت قتل این روزنامه‌نگار را برعهده نگرفته است اما می‌گوید: «تعیین دقیق محل شلیک به این خبرنگار امکان‌پذیر نیست.»

اقامه دعوی علیه اسراییل در دادگاه‌های بین‌المللی

ابراهیم ملحم، سخنگوی تشکیلات خودگردان فلسطینی در پاسخ به درخواست رژیم اشغالگر برای مشارکت تشکیلات خودگردان در تحقیقات این جنایت گفته است: «اجازه بدهید از شما بپرسم از کی تا حالا جانی حق پیدا کرده است در تحقیق در مورد جنایت علیه قربانی‌اش شرکت کند؟ ما از مشارکت در هرگونه تحقیقات اسراییلی اجتناب می‌کنیم. آنها باید به دادگاه‌های بین‌المللی کشیده ‌شوند. ما از دیوان داوری بین‌المللی می‌خواهیم که در مورد قتل شیرین و دیگر جنایت‌هایی که علیه فلسطینی‌ها می‌شود تحقیق کند.» ملحم از جامعه جهانی خواست تا استانداردهای دوگانه را در مورد جنبش فلسطینی و جنایات اسراییلی کنار بگذارند.
آنتونی بلانگر، دبیر فدراسیون بین‌المللی روزنامه‌نگاران (IFJ) با ذکر این نکته که قتل شیرین ابوعاقله «هدف قرار دادن نظام‌مند خبرنگاران» است تاکید کرد که به خاطر این اقدام علیه اسراییل در دیوان کیفری بین‌المللی اقامه دعوی خواهد کرد. او تاکید کرد: «بار دیگر شاهد بودیم که تک‌تیراندازان اسراییلی خبرنگارانی را که جلیقه خبرنگاری پوشیده‌اند و به سادگی قابل تشخیصند هدف قرار دادند.»

ادای احترام فلسطین به خبرنگار جانباخته

پیکر شیرین ابوعاقله، خبرنگار فلسطینی روز گذشته به رام‌الله، محل استقرار تشکیلات خودگردان فلسطینی برده ‌شد. صبح دیروز در رام‌الله مراسمی با حضور محمود عباس، رییس تشکیلات خودگردان فلسطینی برای ادای احترام به این خبرنگار مشهور فلسطینی برگزار شد. پیکر ابوعاقله بعد از عبور از تعدادی از شهرهای کرانه باختری و برگزاری مراسم تشییع برای او، به روستای محل اقامت خانواده‌اش در بیت حنینا، شمال قدس اشغالی منتقل و در آنجا به خاک سپرده شد. روز گذشته در حالی که در منزل خانواده ابوعاقله در بیت حنینا مراسمی برای تسلیت به خانواده‌اش برگزار شده‌ بود، پلیس اسراییل با حضور در منزل خانواده او، خواهان پایین کشیدن پرچم‌های فلسطین از دیوار خانه و قطع صدای موسیقی‌های میهنی فلسطینی شد. بر اساس گزارش رسانه‌ها خانواده ابوعاقله نیروهای پلیس اشغالگر را از خانه بیرون انداخته‌اند، اما صدای موسیقی حماسی و میهنی هم از خانه آنها قطع شده است.

واکنش‌های بین‌المللی به قتل خبرنگار الجزیره

دفتر رییس تشکیلات خودگردان فلسطینی «جنایت نفرت‌انگیز» در قتل ابوعاقله را محکوم کرد و آن را «بخشی از سیاست اشغالگران برای هدف قرار دادن روزنامه‌نگاران با هدف پنهان کردن حقیقت و جنایت در سکوت» عنوان کرد. لولو الخاطر، معاون وزیر خارجه قطر این اقدام را «تروریسم دولتی از سوی اسراییل» خواند و خواهان پایان «حمایت‌های بی‌قید و شرط از اسراییل» شد.
تام نایدز، سفیر ایالات متحده امریکا با انتشار پیامی در شبکه اجتماعی توییتر ضمن تایید تابعیت امریکایی این خبرنگار، به جای محکوم کردن اسراییل این واقعه را «بسیار غم‌انگیز» خوانده است و خواهان «تحقیقات جدی در مورد وضعیت» شده است.

شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان «ترور» ابوعاقله را شدیدا محکوم کرده است. او در توییتر نوشت: «خاموش کردن صدای کسانی را که راوی قصه‌های مردم مظلوم هستند، استراتژی عامدانه اسراییل و هند در فلسطین و کشمیر اشغالی است.» لوییس میگل بوئنو، سخنگوی خاورمیانه و شمال آفریقای اتحادیه اروپا در توییت نوشت که از قتل ابوعاقله در حالی که مشغول به کارش برای پوشش خبرهای یورش اسراییل به جنین بود «بهت‌زده» است.

وی گفت: «ما به خانواده او عمیقا تسلیت می‌گوییم و خواستار تحقیقات مستقل برای به محاکمه کشاندن عاملان هستیم. نیل ویگان، سفیر بریتانیا در سرزمین‌های اشغالی فلسطین در توییتر نوشت: «روزنامه‌نگاران باید اجازه داشته ‌باشند آزادانه و امن کارشان را انجام دهند. من خواهان تحقیقات فوری، دقیق و شفاف هستم.»

ژائو لیجان، سخنگوی وزارت خارجه چین در این خصوص گفت: «ما بهت‌زده‌ایم و شدیدا با اقدامات خشونت‌آمیز علیه روزنامه‌نگاران که مشغول انجام وظیفه‌اند، مخالفیم. امیدواریم که رویدادهای اینچنینی بر اساس قانون و عدالت مورد رسیدگی قرار گیرد.» عمر شاکر، مدیر اسراییل و فلسطین در دیدبان حقوق بشر این قتل را نتیجه رویکرد نظام‌مند اسراییل علیه روزنامه‌نگارانی دانست که اشغال‌گری را گزارش می‌کنند.

او گفت: «قطعا این اقدام یک اتفاق منحصر به فرد نیست، ما می‌دانیم که نیروهای اسراییلی به صورت سیستماتیک از نیروی نامتناسب استفاده می‌کنند. این رویداد را باید در چارچوب اقدامات نظام‌مند و کشتار تعداد زیادی از دیگر روزنامه‌نگاران فلسطینی ارزیابی کرد.»

گروه شبه‌نظامی طالبان هم که از زمان روی کار آمدنش در کابل در تابستان گذشته، کارنامه بسیار تاریکی در مورد حقوق خبرنگاران و آزادی اطلاع‌رسانی از خود بر جا گذاشته است، این اقدام را محکوم کرد. عبدالقادر بلخی، سخنگوی وزارت خارجه طالبان در بیانیه‌ای نوشته است: «وزارت امور خارجه امارت اسلامی … [حکومت خودخوانده گروه شبه‌نظامی طالبان در افغانستان] ترور شرین ابوعاقله، خبرنگار شبکه خبری الجزیره را توسط نیروهای اسراییلی به‌شدت محکوم می‌کند. اسراییل با حمله بر آزادی بیان می‌خواهد تا جنایات خود بر مردم فلسطین را از چشم دنیا بپوشاند.»

وزارت خارجه کویت طی بیانیه‌ای ضمن محکوم کردن شهادت شیرین ابوعاقله خبرنگار فلسطینی شبکه الجزیره به ضرب گلوله نظامیان اشغالگر اسراییلی، خواستار تحقیق در مورد این جنایت فجیع و بازخواست و مجازات عاملان آن در دادگاه کیفری بین‌المللی شد. رییس‌جمهور لبنان در واکنش به شهادت «شیرین ابوعاقله» خبرنگار فلسطینی شبکه الجزیره در جنین، گفت ابوعاقله با خون خود بار دیگر ثابت کرد رژیم اشغالگر وحشی تمام معاهدات و قوانین بین‌المللی را نادیده می‌گیرد.

واکنش گروه‌های فلسطینی به شهادت خانم عاقله

رییس دفتر سیاسی جنبش مقاومت اسلامی حماس در گفت‌وگوی تلفنی با ولی العمری مدیر دفتر الجزیره در فلسطین، شهادت شیرین ابو عاقله خبرنگار فلسطینی را تسلیت گفت. اسماعیل هنیه تاکید کرد که شهادت این دختر قهرمان که زندگی خود را در راه برملا کردن وحشتناک‌ترین اشغالگری در تاریخ معاصر فدا کرد، تسلیت می‌گوییم. هنیه تصریح کرد که شیرین برای همیشه در یاد و خاطره نسلی که به مبارزه تا بیرون راندن اشغالگران از سرزمین فلسطین ادامه می‌دهد، ماندگار خواهد بود. وی افزود که خبرنگاران و اصحاب رسانه در فلسطین به عنوان پاسداران حقیقت راهی را که شیرین و پیش از او شهدای جنبش رسانه در فلسطین در پیش گرفته بودند، ادامه خواهند داد و تمامی خبرنگاران آزاده که خبرنگاری را به عنوان یک وظیفه ملی و برای کشف حقیقت در پیش گرفتند، بر این مساله تاکید دارند که صدای آنها بسیار تاثیرگذارتر و رساتر از صدای گلوله خواهد بود.

عضو شورای انقلابی و کمیته سیاسی سازمان آزادی‌بخش فلسطین تاکید کرد که هدف قرار دادن شیرین ابوعاقله خبرنگار شبکه الجزیره، به معنی هدف قرار دادن حقیقت است. اسامه القواسمی در اظهاراتی مطبوعاتی در واکنش به شهادت خبرنگار الجزیره تاکید کرد که دشمن صهیونیستی با این جنایت این پیام را به خبرنگاران در سراسر جهان داد که هرکه به دنبال برملا کردن حقیقت برای جهانیان باشد، سزایش مرگ است.
تهران: اسراییل از انتشار حقایق و اخبار صحیح واهمه دارد

سعید خطیب‌زاده سخنگوی وزارت امور خارجه هدف قرار دادن تعمدی خانم شیرین ابوعاقله خبرنگار سرشناس شبکه الجزیره در سرزمین‌های اشغالی توسط نیروهای رژیم اشغالگر صهیونیستی را به‌شدت محکوم کرد و شهادت این خبرنگار ارشد را به خانواده وی، شبکه الجزیره و خبرنگاران متعهد به آرمان فلسطین و قدس شریف در سراسر جهان تسلیت گفت. سخنگوی وزارت امور خارجه این اقدام جنایتکارانه رژیم صهیونیستی را گواه روشنی بر عدم پایبندی این رژیم به نقش و جایگاه مطبوعات، رسانه‌ها و خبرنگاران، در آگاهی‌بخشی به افکار عمومی دانست که برخلاف ادعاهای دروغین ماشین تبلیغاتی صهیونیسم و رسانه‌های وابسته، از انتشار حقایق و اخبار صحیح واهمه داشته و تا مرز کشتار خبرنگاران پیش می‌رود

خطیب‌زاده از سازمان‌های بین‌المللی، نهادهای حقوق بشری و اتحادیه‌های رسانه‌ای بین‌المللی خواست در مورد شهادت خانم شیرین ابوعاقله تحقیقات مستقلی صورت گرفته و رژیم صهیونیستی نسبت به این جنایت خود پاسخگو گردد. سخنگوی وزارت امور خارجه همچنین پیشنهاد انجام تحقیقات توسط رژیم اسراییل در خصوص این جنایت را مبتنی بر فرافکنی و فرار روبه جلو دانست که فاقد هرگونه اعتباری است.

منبع: روزنامه اعتماد

396923