به گزارش سایت خبری پُرسون، از خراسان شمالی؛ جواد اصغریراد، استاد علوم سیاسی دانشگاه بجنورد، در گفتوگو با خبرنگار پٌرسون با تشریح ابعاد حقوقی و نظامی وضعیت تنگه هرمز، گفت: ایران در مواجهه با تحولات اخیر، موضوع کنترل تنگه هرمز را از دو مسیر دیپلماتیک و نظامی دنبال کرده و سازوکار عبور کشتیها میتواند در صورت تحقق شروط ایران، دوباره به وضعیت عادی بازگردد.
اصغریراد با اشاره به بُعد دیپلماتیک موضوع اظهار کرد: ایران در رایزنیهای فشرده با عمان، درباره تبدیل تنگه هرمز به یک آبراه رفتوبرگشتی به تفاهمهایی رسیده و به نظر میرسد در هفته پیش رو این موضوع با سایر کشورهای حاشیه خلیج فارس نیز مطرح شود تا درباره سازوکار عبور و کنترل کشتیها از منظر حقوقی به توافق برسند.
وی ادامه داد: شرط ایران این است که با تأیید این سازوکار، محاصره دریایی آمریکا پایان پیدا کند و طرفهای مقابل نیز به بندهای تفاهم بازگردند. این استاد علوم سیاسی دانشگاه بجنورد در تشریح بُعد نظامی تحولات تنگه هرمز نیز گفت: با توجه به ورود نیروهای آمریکایی به منطقه، ایران قدرت نظامی خود را اعمال کرده و با شلیک به ناوهای آمریکا و در اختیار گرفتن یک زیردریایی کنترل از راه دور آمریکایی، واکنش نشان داده است.
اصغریراد افزود: مجموعه این تحولات موجب شده ترافیک دریایی در تنگه هرمز بهشدت کاهش پیدا کند و بر اساس آمارهای مطرحشده، میزان تردد در این آبراه به کمتر از ۱۰ درصد رسیده است.
حق دفاع از خود، مبنای استدلال ایران درباره تنگه هرمز
عضو هیئت علمی دانشگاه بجنورد در پاسخ به پرسشی درباره مبنای حقوقی اقدام ایران برای محدود کردن عبور و مرور در تنگه هرمز، اظهار کرد: قوانین بینالمللی اجازه مسدود شدن تنگه توسط ایران را میدهند؛ چراکه قواعد حقوق بینالملل در راستای حفظ صلح و امنیت جهانی شکل گرفتهاند.
وی ادامه داد: در منشور بینالمللی نیز پیشبینی شده است که هنگامی که صلح و امنیت جهانی یا منطقهای با خطر مواجه شود، امکان ورود و اقدام برای مقابله با این تهدید وجود دارد. اصغریراد با بیان اینکه جنگافروزی اقدامی نادرست است، اما در صورت تجاوز به یک کشور، حق دفاع برای آن کشور مشروع است، تصریح کرد: در مورد تنگه هرمز نیز پیش از این، حق عبور بیضرر به رسمیت شناخته شده بود و کشتیها از این مسیر عبور میکردند؛ اما از نگاه ایران، شرایط کنونی با گذشته متفاوت است.
وی گفت: جابهجایی کشتیهای نظامی که تجهیزات پایگاههای آمریکایی را تکمیل کردهاند، ورود هواپیماهای جنگی و آنچه تجاوز صورتگرفته عنوان میشود، در کنار محاصره اقتصادی و تحریمها، موجب شده حق عبور بیضرر در تنگه هرمز از منظر ایران با چالش مواجه شود.
استاد علوم سیاسی دانشگاه بجنورد افزود: ایران با استناد به این موضوع که عبور برخی شناورها در شرایط کنونی واجد آثار و تبعات زیانبار است، فعلاً رفتوآمد آنها را لغو کرده است.
اصغریراد در پایان تأکید کرد: اگر این تجاوزها متوقف شود، خسارتها جبران شود و شرایط بهگونهای تغییر کند که عبور و مرور بار دیگر مصداق عبور بیضرر باشد، امکان باز شدن تنگه هرمز و استفاده مجدد از این آبراه وجود خواهد داشت.
پٌرسون موضوع تحولات تنگه هرمز و پیامدهای حقوقی، سیاسی و اقتصادی آن را با طرح دیدگاه کارشناسان و مسئولان دنبال میکند.
خبرنگار: مریم باغچقی
منبع: پُرسون